Suudi ekonomisinde yaşanan kronik sorunların, verginin toplum geneline yayılması ve sübvansiyonların kaldırılmasıyla çözüme kavuşacağını dile getiren IMF, ülkenin ekonomik yapısının tek bir sektöre bağımlı olmasının kronik problemlerin temelini oluşturduğunu söylüyor. Enerji fiyatlarının aşağıya doğru ivme kazandığı bir dönemde, ekonomide yaşanan sorunlara acil çözüm önlemleri için hayata geçirildiği düşünülen Vizyon 2030 yaklaşımı, hizmet sektörü başta olmak üzere farklı alanlarda köklü değişimler hedefliyor.
Reform ve Vizyon 2030
Tasarruf tedbirlerinin artırılması ve verimli harcamalar konusuna vurgu yapan Vizyon 2030 yaklaşımı eğitim, sağlık ve yabancıların konut edinimi gibi alanlarda da reformlar öngörüyor. Kamu yardımlarının azaltılması için çalışmalar yürüten mevcut yönetimin ise henüz başarı elde edemediği görülüyor. IMF verilerine göre 2020, 2021 ve 2022 yılında daha dengeli bir kamu bütçesine sahip olacak olan Suudi Arabistan’ın, büyüme rakamlarında aynı oranda başarı sağlayamayacağı öngörülüyor. Nitelikli iş gücünün artırılması, küresel finans sistemiyle uyum ve bürokratik engellerin ortadan kaldırılması gibi hedefler dahilinde yeni bir vizyon ortaya koyan veliaht prensin son dört yıllık performansına bakıldığında, bir başarı elde edemediği görülüyor. Yemen merkezli güvenlik kaygılarına eşlik eden petrol fiyatlarındaki düşüşün kamu bütçesine getirdiği ek malî yüklerle mücadele etmek zorunda kalan Suudi yönetiminin, mevcut ekonomik reform paketini hayata geçirme ihtimali ise belirsizliğini koruyor.
Uluslararası yatırımcıların Suudi Arabistan yönetimine güvensizliğinin en büyük nedenleri arasında Cemal Kaşıkçı cinayeti bulunuyor. Uluslararası hukuk açısından önemli yaptırımlara maruz kalabilecek olan Suudi yönetiminin, finans alanında yaşanan yeni dalgalanmalara karşı istikrarlı bir siyasi ortamdan mahrum olması, hem ekonomik hem de toplumsal alanda yeni sorunların meydana geleceğine dair bir işaret.
ARAMCO ve reform
Petrol ekonomisi, ARAMCO ve veliaht prensin vizyonu
Uluslararası yatırımcıların Suudi Arabistan yönetimine güvensizliğinin en büyük nedenleri arasında Cemal Kaşıkçı cinayeti bulunuyor. Uluslararası hukuk açısından önemli yaptırımlara maruz kalabilecek olan Suudi yönetiminin, finans alanında yaşanan yeni dalgalanmalara karşı istikrarlı bir siyasi ortamdan mahrum olması, hem ekonomik hem de toplumsal alanda yeni sorunların meydana geleceğine dair bir işaret. Diplomatik alanda yaşanan güvensizlik ve enerji tesislerine yönelebilecek saldırıların hâlâ gündemde olması Vizyon 2030 yaklaşımının başarı ihtimalini azaltıyor.
[AA, 23 Kasım 2019]
